พิษวิทยาสำหรับบุคลากรทางการแพทย์พิษวิทยาสำหรับประชาชนวีดิโอข่าวสารประชาสัมพันธ์
 
Ramathibodi Poison Center  

You are here

Nitrite, sodium และ amyl

 

Nitrite, sodium และ amyl

   ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยา

     Sodium nitrite เป็นสารละลายสำหรับฉีด และ amyl nitrite สำหรับสูดดม ออกฤทธิ์โดย oxidized ให้ ferrous ion ใน hemoglobin เป็น ferric ion เกิดภาวะ methemoglobinemia ซึ่งจะจับกับ cyanide ได้ดี และ nitrite มีฤทธิ์ทำให้หลอดเลือดแดงขยายตัว และความดันโลหิตต่ำได้

   ข้อบ่งใช้

   ภาวะเป็นพิษจาก cyanide

   ข้อห้ามใช้

  1. ความดันโลหิตต่ำ
  2. มีภาวะ methemoglobinemia สูงอยู่เดิม
  3. ผู้ป่วยมีภาวะเป็นพิษของ carbon monoxide ร่วมด้วย

   อาการไม่พึงประสงค์

  1. ปวดศีรษะ วิงเวียน คลื่นไส้ อาเจียน หัวใจเต้นเร็ว เหงื่อออกมาก อาการเหล่านี้อาจถูกบดบัง ด้วยอาการของ cyanide poisoning ได้
  2. เกิดความดันโลหิตต่ำเมื่อฉีดเข้าทางเส้นเลือดดำอย่างเร็ว
  3. เกิด methemoglobin มากเกินไป ซึ่งอันตรายมากเพราะ จะทำให้เกิด hypoxia มากขึ้นจากผลของการเกิด methemoglobinemia ร่วมกับ cyanide บางครั้งผู้ป่วยอาจถึงแก่ชีวิตได้ จึง ต้องระวังไม่ให้ nitrite มากเกินไป
Dose ของ sodium nitrite โดยคำนวณจากปริมาณ hemoglobin

Hemoglobin
g/dl


Initial dose
mg/kg

Initial dose of 3% sodium nitrite
ml/kg

7
8
9
10
11
12
13

5.8
6.6
7.5
8.3
9.1
10.0
10.8

0.19
0.22
0.25
0.27
0.30
0.33
0.36


   ปฏิกิริยาต่อยาอื่น

  1. ถ้ามี alcohol ในเลือดหรือใช้ร่วมกับยาขยายหลอดเลือดตัวอื่นๆ จะเกิดความดันโลหิตต่ำมากเกินไป
  2. ห้ามใช้ methylene blue เพื่อรักษาภาวะ methemoglobinemia เพราะจะมีการปลดปล่อย cyanide ออกมาอีก
  3. การจับของ cyanide กับ methemoglobin จะทำให้การตรวจวัดระดับ methemoglobin ได้ต่ำกว่า ความจริง

   ขนาดและวิธีใช้

  1. ให้ amyl nitrite สูดเข้าทางลมหายใจ 1-2 amp
  2. Sodium nitrite
    ผู้ใหญ่ 300 mg. iv. (10 ml ของ 3% สารละลาย) ฉีดภายในเวลามากกว่า 3-5 นาที
    เด็ก 0.33 ml/kg. iv. สูงสุดไม่เกิน 10 ml ควรรู้ปริมาณ hemoglobin เพื่อปรับขนาดยาด้วย (แสดงไว้ในตาราง)
การเกิด oxidation เปลี่ยน hemoglobin ให้เป็น methemoglobin จะเกิดอย่างรวดเร็ว ถ้าภายใน 30 นาที ยังไม่มีการตอบสนองต่อการรักษา ให้ sodium nitrite iv. ซ้ำได้ขนาดครึ่งหนึ่งของ dose แรก

    การเตรียม antidote

          การเตรียม antidote สำหรับ cyanide poisoning